Η μετοίκηση είναι ένα μέσο πρόνοιας για την άρση των προστριβών και διαμαχών μεταξύ των συζύγων, χαρακτηριζόμενο από την προσωρινότητά του, εφόσον θα διαρκέσει όσο και η διάσταση και θα λήξει είτε με την έκδοση διαζυγίου είτε με την τυχόν αποκατάσταση της συμβίωσης.
Ο θεσμός του γάμου, όπως ο νόμος ορίζει, δημιουργεί κοινότητα βίου διεπόμενη από την υποχρέωση συμβίωσης των συζύγων. Η υποχρέωση αυτή υλοποιείται με τη συνοίκηση (συγκατοίκηση), με την οποία δημιουργείται ένας χώρος, η οικογενειακή στέγη, που προσδιορίζεται με κοινή απόφαση των συζύγων και προστατεύεται από το νόμο για όσο διάστημα διαρκεί ο γάμος. Οικογενειακή στέγη είναι μόνον ο χώρος κύριας και μόνιμης διαμονής (δηλ. όχι το εξοχικό σπίτι, εργαστήριο κλπ).
Ως γνωστόν, η λειτουργία του γάμου μπορεί να γίνει ομαλά, μπορεί όμως δυστυχώς να εξελιχθεί κατά τρόπο που να δικαιολογεί τον χωρισμό των συζύγων μέσω της διακοπής της έγγαμης συμβίωσης (συγκατοίκησης). Τούτο συμβαίνει π.χ. λόγω κάποιας εύλογης αιτίας, όπως η κακή συμπεριφορά του άλλου συζύγου, η επιλογή κατοικίας σε βάρος των συμφερόντων ή της εύλογης προσδοκίας του άλλου συζύγου, η σοβαρή, επικίνδυνη ή αποκλείουσα την επικοινωνία ασθένεια του ενός συζύγου (όπως η φρενοβλάβεια) ή άλλες συνθήκες παρόξυνσης των τεταμένων συζυγικών σχέσεων που δεν φθάνουν ωστόσο σε σημείο ώστε να δικαιολογείται ακόμη η λύση του γάμου (οπότε θα υπάρχει λόγος για έκδοση διαζυγίου).
Ο νομοθέτης λαμβάνοντας υπόψη εξωνομικούς παράγοντες, όπως το συμφέρον των τέκνων, τις ειδικές συνθήκες του κάθε συζύγου (π.χ. σωματική και ψυχική του υγεία, γενικότερες συνθήκες εργασίας του, οικονομική κατάσταση κυρίως του γονέα που έχει τη γονική μέριμνα των τέκνων) ή άλλους λόγους επιείκειας, θέσπισε την δυνατότητα ρύθμισης της χρήσης της οικογενειακής στέγης μέσω της δυνατότητας προσφυγής στα δικαστήρια, όπου η δικαστική απόφαση που θα εκδοθεί θα μπορεί να διατάζει την παραχώρηση στον ένα σύζυγο της αποκλειστικής χρήσης ολόκληρου ή τμήματος του ακινήτου (της οικογενειακής στέγης), ανεξάρτητα από το ποιος από τους δύο είναι ιδιοκτήτης του ακινήτου ή έχει απέναντι στον ιδιοκτήτη το δικαίωμα χρήσης του. Η διατασσόμενη αυτή από το δικαστήριο παραχώρηση λέγεται μετοίκηση. Η μετοίκηση, δηλαδή, είναι ένα μέσο πρόνοιας για την άρση των προστριβών και διαμαχών μεταξύ των συζύγων, χαρακτηριζόμενο από την προσωρινότητά του, εφόσον θα διαρκέσει όσο και η διάσταση και θα λήξει είτε με την έκδοση διαζυγίου είτε με την τυχόν αποκατάσταση της συμβίωσης.
Ένας από τους βασικούς λόγους που δικαιολογεί την λήψη νομικών μέτρων για την έκδοση απόφασης μετοίκησης είναι η ενδοοικογενειακή βία (είτε σωματική είτε ψυχολογική).
- Δες ακόμη άρθρο ΄Εξωση Ενοικιαστή
- Δες ακόμα άρθρο Αλλαγή Ονόματος
- Δες ακόμα άρθρο Διαταγή Πληρωμής
- Δες ακόμα άρθρο Διαζύγιο
- Δες ακόμα άρθρο Κληρονομητήριο
- Δες ακόμα άρθρο Αποποίηση Κληρονομιάς Ανηλίκου
- Δες ακόμα άρθρο Συνεπιμέλεια Τέκνου
- Δες και άρθρο Επιμέλεια και Αρπαγή Τέκνων
ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΜΕΤΟΙΚΗΣΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗΣ ΣΤΕΓΗΣ
1. Τι σημαίνει μετοίκηση και πότε διατάσσεται από το δικαστήριο;
Η μετοίκηση είναι η δικαστική παραχώρηση της αποκλειστικής χρήσης της οικογενειακής στέγης στον έναν σύζυγο, ανεξάρτητα από το ποιος εμφανίζεται ως ιδιοκτήτης ή μισθωτής. Διατάσσεται όταν η συμβίωση έχει γίνει αδύνατη λόγω εντάσεων, κακής συμπεριφοράς, ασθένειας ή ενδοοικογενειακής βίας, χωρίς να απαιτείται ακόμη η λύση του γάμου. Πρόκειται για προσωρινό μέτρο που διαρκεί όσο η διάσταση και παύει με την έκδοση διαζυγίου ή την επανένωση. Το δικαστήριο σταθμίζει το συμφέρον των τέκνων, την ψυχική και σωματική υγεία των συζύγων και την οικονομική κατάσταση εκείνου που ασκεί τη γονική μέριμνα.
2. Ποια νομικά μέσα έχω για να απομακρύνω βίαιο σύζυγο;
Όταν υπάρχει σωματική ή ψυχολογική ενδοοικογενειακή βία, ο πληττόμενος σύζυγος μπορεί να ασκήσει αίτηση ασφαλιστικών μέτρων μετοίκησης, ώστε να εκδοθεί άμεσα προσωρινή διαταγή απομάκρυνσης του βίαιου συζύγου από την οικία. Παράλληλα, μπορεί να υποβάλει μήνυση κατά τον Ν. 3500/2006 για ενδοοικογενειακή βία, που οδηγεί συχνά σε επιβολή περιοριστικών όρων (απαγόρευση προσέγγισης κατοικίας και θύματος). Σε επόμενο στάδιο ασκείται κύρια αγωγή ρύθμισης οικογενειακής στέγης, μαζί με αιτήματα επιμέλειας και διατροφής τέκνων όταν υπάρχουν ανήλικα παιδιά.
3. Πόσο χρόνο χρειάζεται για να εκδοθεί απόφαση μετοίκησης;
Με τη διαδικασία των ασφαλιστικών μέτρων, η προσωρινή διαταγή χορηγείται κατά κανόνα την ίδια ή τις αμέσως επόμενες ημέρες από την κατάθεση της αίτησης, ιδίως όταν στοιχειοθετείται κίνδυνος. Η συζήτηση των ασφαλιστικών προσδιορίζεται συνήθως μέσα σε λίγες εβδομάδες έως δύο μήνες, και η απόφαση εκδίδεται σε εύλογο διάστημα μετά. Η κύρια αγωγή ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου χρειάζεται συχνά αρκετούς μήνες έως και πέραν του έτους. Οι χρόνοι εξαρτώνται από το πινάκιο του δικαστηρίου, την επείγουσα φύση της υπόθεσης και την επάρκεια των αποδεικτικών μέσων.
4. Τι έγγραφα και αποδείξεις χρειάζομαι για την υπόθεση;
Χρειάζονται ληξιαρχική πράξη γάμου, πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης, ληξιαρχικές πράξεις γέννησης τέκνων, τίτλος ιδιοκτησίας ή μισθωτήριο της οικογενειακής στέγης, αποδεικτικά εξόδων κατοικίας και εκκαθαριστικά εφορίας και των δύο συζύγων. Ως προς τη συμπεριφορά του άλλου συζύγου, αξιοποιούνται ιατρικές βεβαιώσεις τραυματισμών ή ψυχιατρικές γνωματεύσεις, αντίγραφα μηνύσεων ή δελτίων συμβάντων αστυνομίας, μηνύματα και αναρτήσεις, καθώς και ένορκες βεβαιώσεις μαρτύρων από το οικογενειακό ή επαγγελματικό περιβάλλον. Η οργάνωση του φακέλου από την αρχή ενισχύει αποφασιστικά την έκβαση.
5. Τι πιθανότητες έχω αν το ακίνητο ανήκει στον άλλον σύζυγο;
Η μετοίκηση παραχωρείται ανεξάρτητα από τον ιδιοκτήτη του ακινήτου. Ο νόμος δίνει προτεραιότητα στο συμφέρον των τέκνων και στις συγκεκριμένες συνθήκες κάθε συζύγου, και όχι στα εμπράγματα δικαιώματα. Σύζυγος που έχει την επιμέλεια ανήλικων τέκνων έχει κατά κανόνα ισχυρότερη θέση, ιδίως όταν τα παιδιά συνδέονται συναισθηματικά με το συγκεκριμένο σπίτι, το σχολείο και τη γειτονιά. Επίσης ενισχύει την υπόθεση η αποδεδειγμένη βία, η ασθένεια ή η οικονομική αδυναμία εξεύρεσης άλλης κατοικίας. Κάθε υπόθεση κρίνεται ξεχωριστά με βάση τα πραγματικά της δεδομένα.
6. Ποιος είναι ο ρόλος του δικηγόρου σε αυτή τη διαδικασία;
Ο δικηγόρος αξιολογεί από την πρώτη συνάντηση αν η υπόθεση πρέπει να ξεκινήσει με ασφαλιστικά μέτρα και προσωρινή διαταγή ή με κύρια αγωγή ρύθμισης οικογενειακής στέγης. Συντάσσει τα δικόγραφα, οργανώνει τις ένορκες βεβαιώσεις, συγκεντρώνει αποδείξεις βίας ή εντάσεων και εκπροσωπεί τον πελάτη ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου. Συνδυάζει τη μετοίκηση με αιτήματα επιμέλειας, διατροφής και επικοινωνίας τέκνων, ώστε να υπάρχει ολοκληρωμένη ρύθμιση. Το γραφείο μας έχει σημαντική εμπειρία σε υποθέσεις οικογενειακού δικαίου με στοιχείο ενδοοικογενειακής βίας και χειρίζεται κάθε υπόθεση με διακριτικότητα και ταχύτητα.