Ποιό είναι το προφίλ του διακινητή παιδικής πορνογραφίας; Ίσως τον έχεις φανταστεί. Είναι μοναχικός και μαλθακός με ιδιαίτερη κλίση στους Η/Υ, ίσως πάλι όχι. Ζει σίγουρα ακόμη με τους δικούς του, έχοντας εγκατασταθεί στο υπόγειο. Μπορεί να τον κακοποιούσαν όταν ήταν μικρός, όπως τον Errol Childress στο True Detective. Μπορεί και όχι. Πολλές υποθέσεις παιδικής πορνογραφίας δεν αφορούν μόνο κατά συρροή εγκληματίες, αλλά κυρίως νεαρούς που από περιέργεια επισκέφτηκαν ένα site.
Το στερεότυπο του κλασικού παιδόφιλου που έχεις δει σε ταινίες του Χόλυγουντ ξανά και ξανά και που συχνά συγχέουμε λανθασμένα με οποιονδήποτε εμπλέκεται με οποιονδήποτε τρόπο στη διακίνηση παιδικής πορνογραφίας. Πόση σχέση έχουν στην πραγματικότητα όμως αυτοί οι δύο;
Παράδειγμα
Επιτυχημένη αθωωτική απόφαση του γραφείου μας σε υπόθεση παιδικής πορνογραφίας από το Μικτό Ορκωτό Δικαστήριο Αθηνών: Αποφαση Αθωος Παιδικη πορνογραφια Μικτο Ορκωτο Δικαστηριο
Επεξηγηματικό βίντεο που περιγράφει τα πιο συχνά ηλεκτρονικά εγκλήματα
ΑΥΤΟΣ ΠΟΥ ΔΙΑΚΙΝΕΙ ΥΛΙΚΟ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΟΡΝΟΓΡΑΦΙΑΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΠΑΝΤΑ ΠΑΙΔΟΦΙΛΟΣ
Ενώ πολλοί από εμάς πιστεύουμε ότι οποίος διακινεί υλικό παιδικής πορνογραφίας είναι παιδόφιλος, στην πραγματικότητα τα πράγματα είναι πιο σύνθετα κι αυτό διότι η παιδική πορνογραφία έχει πλέον μεταλλαχθεί σε μία άκρως προσοδοφόρα επιχειρηματική δραστηριότητα από άτομα τα οποία δεν είναι απαραίτητα διεστραμμένα σεξουαλικά. Σύμφωνα με την Τριανταφυλλιά Ηλιοπούλου, υποψήφια Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου με κατεύθυνση στην Άντι-εγκληματική Πολιτική και με αντικείμενο το «Modus Operandi των Σεξουαλικών Δραστών εις Βάρος Ανηλίκων», «…η παιδική πορνογραφία αποτελείται από τρία βασικά στάδια: την παραγωγή του υλικού, τη διανομή και το downloading. Αν και πολλές φορές οι ίδιοι άνθρωποι εμπλέκονται και στα τρία στάδια, πλέον παρατηρούμε ότι ένα μεγάλο ποσοστό των διανομέων δεν έλκονται σεξουαλικώς από παιδιά, αλλά εμπλέκονται στη διακίνηση για οικονομικό όφελος. Άρα απομακρυνόμαστε από το στερεότυπο του κλασικού παιδόφιλου». «Μπορεί να είναι οποιοσδήποτε;», την ρωτώ. «Πρόκειται για ένα φαινόμενο διαφυλετικό και διαταξικό με παγκόσμιες διαστάσεις. Μπορεί να είναι δικαστές, καθηγητές, ακαδημαϊκοί, στρατιώτες, rock stars, αστυνομικοί, οδοντίατροι κι ό,τι άλλο μπορείς να φανταστείς».
Επικοινωνώ με τον Παναγιώτη Χατζηπαναγιώτη, ο οποίος εργάζεται στο Τμήμα Ανήλικων της Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος. Του ζητώ να μου σκιαγραφήσει το προφίλ αυτού που διακινεί υλικό παιδικής πορνογραφίας. «Λόγω της περιπλοκότητας του φαινομένου, δεν μπορούμε να μιλήσουμε για ένα συγκεκριμένο προφίλ. Είναι ο άνθρωπος της διπλανής πόρτας και μερικές φορές μάλιστα πρόκειται για άτομα τα οποία είναι πέραν πάσης υποψίας».
Ο Αντώνης Μαγγανάς, καθηγητής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, ο οποίος ειδικεύεται στον τομέα των σεξουαλικών εγκλημάτων και της σεξουαλικής κακοποίησης μου εξηγεί ότι το μόνο το οποίο μπορούμε να πούμε με βεβαιότητα είναι ότι πρόκειται κατά βάση για άνδρες. «Είναι σημαντικό να καταλάβουμε όμως, ότι υπάρχει ένας διαχωρισμός μεταξύ εκείνου ο οποίος παράγει και εκείνου ο οποίος διακινεί ή εκείνου ο οποίος παρακολουθεί ή κατεβάζει βίντεο και φωτογραφίες παιδικής πορνογραφίας».
Ωστόσο, από νομικής σκοπιάς, ακόμα και με το τελευταίο νομοσχέδιο (Ν 4267/2014), σύμφωνα με την Τριανταφυλλιά Ηλιοπούλου, ο διαχωρισμός αυτός δεν καθίσταται απαραίτητα σαφής. «Για παράδειγμα αναφέρεται πως “όποιος με πρόθεση παράγει, προσφέρει, πωλεί ή με οποιονδήποτε τρόπο διαθέτει, διανέμει, διαβιβάζει, αγοράζει, προμηθεύεται ή κατέχει υλικό παιδικής πορνογραφίας ή διαδίδει πληροφορίες μέσω της τεχνολογίας των πληροφοριών και επικοινωνιών, τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον 2 ετών και χρηματική ποινή 50.000 έως 300.000 ευρώ”. Εδώ θα μπορούσε να υπάγεται και ο παιδόφιλος ο οποίος κατέχει το υλικό, όπως επίσης και ο διανομέας».
Στην Ελλάδα είναι ελάχιστες οι περιπτώσεις παραγωγής παιδικής πορνογραφίας. Οι περισσότερες υποθέσεις αφορούν στη διακίνηση και στην κατοχή παιδικού πορνογραφικού υλικού. Μάλιστα, στην μέση δικογραφία που συντάσσεται ενάντια σε κάποιον κατηγορούμενο, βλέπουμε ότι συνήθως εξετάζεται η κατοχή μερικών δεκάδων φωτογραφιών. Σύμφωνα με το άρθρο 348Α, 2007–2008 κάποιος ο οποίος έχει στην κατοχή του μία φωτογραφία παιδικής πορνογραφίας τιμωρείται αυτομάτως με πρόστιμο 50.000 ευρώ και 2 χρόνια φυλάκιση. Πολλές περιπτώσεις όμως, αφορούν σε νέα παιδιά τα οποία από περιέργεια επισκέφτηκαν κάποια ιστοσελίδα και κατέβασαν μία ή δύο φωτογραφίες. Η ζωή των παιδιών αυτών, εφόσον καταδικαστούν, καταστρέφεται ολοσχερώς. Σε κάθε περίπτωση, η παιδοφιλία, καθώς και ό,τι σχετίζεται με αυτήν, π.χ. η παιδική πορνογραφία, είναι πάντα κάτι το αποτρόπαιο. Αν αναλογιστούμε όμως ότι πολλές υποθέσεις δεν αφορούν σε κάποιον κατά συρροή εγκληματία, αλλά νεαρά άτομα τα οποία από περιέργεια επισκέφτηκαν κάποιο site, είναι μία εξοντωτική ποινή.
Δεδομένης της τεράστιας επισκεψιμότητας των sites και του ότι «περίπου το 80%, αν όχι το 90% των φωτογραφιών που αναρτώνται στα κοινωνικά δίκτυα καταλήγει σε πορνογραφικά site και αφετέρου ότι πρόκειται για μια άκρως κερδοφόρα επιχείρηση», αναρωτιέμαι πόσο εύκολα μπορεί να παταχθεί η ηλεκτρονική διακίνηση της παιδικής πορνογραφίας, παρά τις συνεχείς επιχειρήσεις της Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος και του σύγχρονου λογισμικού (CPS) που πλέον διαθέτει η ΕΛΑΣ.
Αξιοσημείωτο πάντως είναι το εύρος του υλικού που περιλαμβάνει η παιδική πορνογραφία, όπως μου τόνισε η Τριανταφυλλιά Ηλιοπούλου. «Ενώ ο κόσμος φαντάζεται πως το σχετικό υλικό των collectors περιλαμβάνει αποκλειστικά φωτογραφίες και βίντεο όπου τα παιδιά είναι δεμένα και βασανίζονται, στην πραγματικότητα ένας “συλλέκτης” μπορεί να συλλέγει από παιδικές φωτογραφίες από περιοδικά και sights, (π.χ. το εξώφυλλο του δίσκου των Scorpions “Virgin Killer“, άνετα θα μπορούσε να αποτελεί εικόνα μιας συλλογής παιδικής πορνογραφίας), γυμνές και ημίγυμνες εικόνες από κρυφές φωτογραφήσεις, έως και σαδιστικές φωτογραφίες».
Έχοντας όλα αυτά κατά νου, μάλλον πρέπει να σκεφτόμαστε δύο φορές προτού ανεβάσουμε φωτογραφίες ανήλικων παιδιών στο Facebook διότι είναι σχεδόν σίγουρο ότι θα καταλήξουν σε κάποιο πορνογραφικό sight και πολύ περισσότερο πριν, έστω και «κατά λάθος», επισκεφτούμε ιστοσελίδες με τέτοιο απαράδεκτο υλικό.
Μέρος του άρθρου δημοσιεύθηκε στο VICE.COM
-
- Βλέπε και άρθρο Παιδική Πορνογραφία
- Βλέπε και άρθρο Ανήλικοι Διακινητές Παιδικής Πορνογραφίας
- Βλέπε και άρθρο Δικηγορία και Παιδική Πορνογραφία
- Βλέπε και άρθρο Προφίλ Διακινητή Παιδικής Πορνογραφίας
ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΔΙΑΚΙΝΗΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΟΡΝΟΓΡΑΦΙΑΣ
1. Κατηγορούμαι για κατοχή υλικού — τι ποινή κινδυνεύω;
Το άρθρο 348Α ΠΚ προβλέπει για την κατοχή υλικού παιδικής πορνογραφίας φυλάκιση τουλάχιστον ενός έτους και χρηματική ποινή, ενώ η μορφή κακουργήματος (διακίνηση, διανομή κατά συνήθεια ή επάγγελμα) απειλεί κάθειρξη έως δέκα ετών. Στην πράξη, σημαντικό ρόλο παίζει αν πρόκειται για απλή περιέργεια, για λίγα αρχεία ή για συστηματική συλλογή. Με σωστή νομική στρατηγική επιδιώκεται μετατροπή του κακουργήματος σε πλημμέλημα, αναγνώριση ελαφρυντικών (πρότερος έντιμος βίος, μεταμέλεια, άρθρο 84 ΠΚ), αναστολή της ποινής (άρθρο 99 ΠΚ) ή μετατροπή σε χρηματική. Η ποινή που τελικά επιβάλλεται απέχει συχνά πολύ από τη μέγιστη που αναφέρει ο νόμος.
2. Κινδυνεύω να μπω στη φυλακή για λίγα αρχεία στον υπολογιστή;
Η προφυλάκιση παραμένει εξαιρετικό μέτρο και σπάνια εφαρμόζεται όταν ο κατηγορούμενος έχει λευκό ποινικό μητρώο, σταθερή κατοικία και επαγγελματική δραστηριότητα. Στις περισσότερες υποθέσεις κατοχής μερικών δεκάδων αρχείων επιβάλλονται περιοριστικοί όροι (απαγόρευση εξόδου, εμφάνιση στο τμήμα, εγγύηση) ή καμία δέσμευση. Ακόμη και σε περίπτωση καταδίκης, εφόσον η ποινή δεν υπερβαίνει τα τρία έτη, χορηγείται κατά κανόνα αναστολή ή μετατρέπεται σε κοινωφελή εργασία. Όσοι αντιμετωπίζουν την κατηγορία ως νεαροί χωρίς προηγούμενη εμπλοκή έχουν πραγματικές πιθανότητες να αποφύγουν τον εγκλεισμό.
3. Τι κάνω αν έρθει η Δίωξη Ηλεκτρονικού Εγκλήματος στο σπίτι;
Από την πρώτη στιγμή της έρευνας, της κατάσχεσης συσκευών ή της κλήσης για εξηγήσεις, ο κατηγορούμενος έχει δικαίωμα σιωπής και δικαίωμα σε δικηγόρο. Δεν υπάρχει υποχρέωση να δοθούν κωδικοί πρόσβασης, να γίνουν αυθόρμητες δηλώσεις ή να υπογραφούν έγγραφα χωρίς νομική παρουσία. Η σιωπή δεν συνιστά ομολογία ενοχής και δεν αξιολογείται εις βάρος. Πολλές αθωωτικές αποφάσεις στηρίζονται ακριβώς στο ότι ο κατηγορούμενος δεν προέβη σε επιβαρυντικές δηλώσεις στην προανάκριση. Η άμεση επικοινωνία με δικηγόρο εξειδικευμένο στο ηλεκτρονικό έγκλημα είναι το πιο κρίσιμο βήμα.
4. Πώς αμφισβητείται η κατηγορία στο δικαστήριο;
Σε υποθέσεις παιδικής πορνογραφίας υπάρχουν πολλά σημεία τεχνικής και νομικής προσβολής της δικογραφίας. Εξετάζεται αν η IP πράγματι αντιστοιχούσε στον κατηγορούμενο, αν το δίκτυο ήταν ανοιχτό ή κοινόχρηστο, αν τα αρχεία βρέθηκαν σε προσωρινούς φακέλους από αυτόματη λήψη χωρίς γνώση, αν υπήρχε πρόθεση κατοχής ή τυχαία εμφάνιση μέσω pop-up και redirect. Ελέγχεται η νομιμότητα της έρευνας, η αλυσίδα φύλαξης των ψηφιακών πειστηρίων και η εγκυρότητα του λογισμικού ανίχνευσης. Πολλές αθωωτικές αποφάσεις, όπως αυτή που πέτυχε το γραφείο μας στο Μικτό Ορκωτό Δικαστήριο Αθηνών, στηρίχθηκαν στην έλλειψη δόλου.
5. Πόσο διαρκεί μια τέτοια ποινική διαδικασία;
Από την κατάσχεση των συσκευών μέχρι την τελεσίδικη απόφαση μεσολαβεί κατά κανόνα διάστημα δύο έως πέντε ετών. Η εργαστηριακή εξέταση των ψηφιακών δεδομένων από τη Διεύθυνση Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος διαρκεί συνήθως δώδεκα έως είκοσι τέσσερις μήνες. Ακολουθεί η απολογία στον ανακριτή ή η απευθείας παραπομπή με κλητήριο θέσπισμα, η εκδίκαση σε πρώτο βαθμό και ενδεχόμενη έφεση. Στο μεσοδιάστημα ο κατηγορούμενος, εφόσον δεν επιβληθούν περιοριστικοί όροι, συνεχίζει κανονικά τη ζωή του. Ο χρόνος αυτός αξιοποιείται για συλλογή τεχνικής πραγματογνωμοσύνης και προετοιμασία της υπεράσπισης.
6. Γιατί χρειάζομαι εξειδικευμένο δικηγόρο σε τέτοια υπόθεση;
Οι υποθέσεις παιδικής πορνογραφίας συνδυάζουν ποινικό δίκαιο και βαθιά γνώση της ψηφιακής τεχνολογίας — δικτύων peer-to-peer, λογισμικών ανίχνευσης (CPS), hash values, μεταδεδομένων αρχείων. Ο γενικός ποινικολόγος συχνά δυσκολεύεται να αντικρούσει τεχνικά πορίσματα. Το γραφείο μας ασχολείται συστηματικά με το ηλεκτρονικό έγκλημα, συνεργάζεται με ψηφιακούς πραγματογνώμονες και έχει πετύχει αθωωτικές αποφάσεις σε αντίστοιχες υποθέσεις, ακόμη και ενώπιον του Μικτού Ορκωτού Δικαστηρίου. Αναλαμβάνει την υπεράσπιση από το στάδιο της κατάσχεσης και της προανάκρισης μέχρι τον δεύτερο βαθμό, με στόχο την αθώωση ή την ηπιότερη δυνατή ποινική μεταχείριση.