Διαταγή Πληρωμής (δπ) είναι ένα έγγραφο, που εκδίδεται από το δικαστήριο, ύστερα από αίτηση του δανειστή, δηλαδή του προσώπου προς το οποίο οφείλει χρήματα ο οφειλέτης, δια του οποίου ο Δικαστής διατάσσει τον οφειλέτη να καταβάλλει στο δανειστή το οφειλόμενο ποσό, τους τόκους του, καθώς και τη δικαστική δαπάνη για την έκδοσή της. Η διαταγή πληρωμής δεν είναι δικαστική απόφαση, αλλά «πράξη» του Δικαστή και εκδίδεται χωρίς να μεσολαβήσει διαδικασία στο ακροατήριο. Ο Δικαστής μελετά την αίτηση και τα αποδεικτικά έγγραφα της απαίτησης, που κατέθεσε ο πληρεξούσιος δικηγόρος του δανειστή, και, εάν κρίνει ότι συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις για την έκδοση της διαταγής πληρωμής. Η δπ πρέπει να επιδοθεί προς αυτόν, κατά του οποίου απευθύνεται, εντός προθεσμίας δύο (2) μηνών από την έκδοσή της, διαφορετικά παύει να ισχύει αυτοδίκαια.
Διαταγή πληρωμής μπορεί να εκδοθεί για απαιτήσεις (ενδεικτικά) από ενοίκια, δανειακές συμβάσεις, αξιόγραφα (επιταγές, συναλλαγματικές, γραμμάτια), κοινόχρηστα κ.α. Οι απαιτήσεις όμως αυτές δεν πρέπει να εξαρτώνται από αίρεση, προθεσμία, όρο ή αντιπαροχή και το ποσό των οφειλόμενων χρημάτων πρέπει να είναι ορισμένο.
1. Ύπαρξη διαδικασίας διαταγής πληρωμής
Υπάρχει η δυνατότητα έκδοσης διαταγής πληρωμής. Έχουν εφαρμογή οι διατάξεις των άρθρων 623 – 634 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, η οποία είναι το Προεδρικό Διάταγμα 503/1985 όπως τροποποιημένο ισχύει.
1.1 Πεδίο εφαρμογής της διαδικασίας
Αστικές και εμπορικές υποθέσεις: διαφορές ιδιωτικού δικαίου, εφόσον ο νόμος δεν τις υπαγάγει σε άλλα δικαστήρια (άρθρο 1 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας)
1.1.1 Τι είδους απαιτήσεις γίνονται δεκτές (π.χ. μόνο χρηματικές απαιτήσεις, μόνο συμβατικές απαιτήσεις κλπ);
Χρηματικές απαιτήσεις ή απαιτήσεις παροχής χρεογράφων δηλαδή απαιτήσεις από επιταγές, συναλλαγματικές, γραμμάτια σε διαταγή, εφόσον η απαίτηση και το οφειλόμενο ποσό αποδεικνύονται από δημόσιο ή ιδιωτικό έγγραφο και εφόσον οι απαιτήσεις αυτές εκφράζονται στο νόμισμα του ευρώ ή και σε αλλοδαπό νόμισμα (άρθρο 623 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας).
1.1.2 Υπάρχει ανώτατο όριο για την αξία της απαίτησης;
Όχι δεν υπάρχει ανώτατο όριο για την αξία της απαίτησης.
1.1.3 Η χρησιμοποίηση αυτής της διαδικασίας είναι προαιρετική ή υποχρεωτική;
Η διαδικασία έκδοσης διαταγής πληρωμής είναι προαιρετική καθώς υπάρχει πάντα η δυνατότητα για τον δανειστή να ασκήσει τακτική αγωγή με την οποία ξεκινά διαγνωστική δίκη της απαίτησής του, μετά από την οποία εκδίδεται δικαστική απόφαση, σε αντίθεση με την διαδικασία έκδοσης διαταγής πληρωμής, κατά την οποία εκδίδεται η διαταγή πληρωμής, η οποία δεν αποτελεί δικαστική απόφαση αλλά εκτελεστό τίτλο [άρθρο 631 ΚΠολΔ].
1.1.4 Η διαδικασία μπορεί να εφαρμοστεί όταν ο εναγόμενος κατοικεί σε άλλο κράτος μέλος ή σε τρίτη χώρα;
Όχι, δεν είναι δυνατό να εκδοθεί διαταγή πληρωμής (και αν εκδοθεί είναι άκυρη), αν η επίδοσή της πρόκειται να γίνει σε πρόσωπο που διαμένει στο εξωτερικό ή η διαμονή του είναι άγνωστη, εκτός αν το πρόσωπο αυτό έχει νόμιμα διορίσει αντίκλητο στην Ελλάδα (άρθρο 624 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας). Κρίσιμος τόπος είναι αυτός που ο οφειλέτης είναι σωματικά [corpore] εγκατεστημένος κατά τον χρόνο επίδοσης.
1.2 Αρμόδιο δικαστήριο
Για χρηματική απαίτηση έως (είκοσι χιλιάδες) 20.000 ευρώ υλικά αρμόδιος είναι ο Ειρηνοδίκης ενώ για όλες τις υπόλοιπες χρηματικές απαιτήσεις, ο Δικαστής του Μονομελούς Πρωτοδικείου. Η τοπική αρμοδιότητα, δηλαδή το κατά τόπον αρμόδιο Δικαστήριο, προσδιορίζεται με βάση τις γενικές διατάξεις της τοπικής αρμοδιότητας δηλαδή με βάση τις διατάξεις των άρθρων 22 μέχρι και 41 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας. Με βάση τις διατάξεις αυτές, για παράδειγμα, αρμόδιο κατά τόπον μπορεί να είναι το Δικαστήριο [Ειρηνοδικείο ή Μονομελές Πρωτοδικείο] της κατοικίας του οφειλέτη, ή του τόπου έκδοσης του πιστωτικού τίτλου [πχ επιταγής] ή του τόπου αποδοχής ή πληρωμής της συναλλαγματικής.
1.3 Τυπικές απαιτήσεις
Η αίτηση γίνεται:
Α) προφορικά ενώπιον του Ειρηνοδίκη, με τη σύνταξη σχετικής εκθέσεως (άρθρα 626 παρ. 1 σε συνδυασμό με 215 παρ. 2 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας) χωρίς να αποκλείεται (προαιρετικά) η υποβολή γραπτής αίτησης, ή
Β) υποχρεωτικά εγγράφως στο Δικαστή του Μονομελούς Πρωτοδικείου, με γραπτή αίτηση στη γραμματεία του Μονομελούς Πρωτοδικείου που πρέπει να περιέχει:
1. το Δικαστήριο ενώπιον του οποίου απευθύνεται η αίτηση [Ειρηνοδικείο η Μονομελές Πρωτοδικείο],
2. το είδος του δικογράφου, δηλαδή «Αίτηση για την έκδοση Διαταγής Πληρωμής»
3. το όνομα, επώνυμο, πατρώνυμο και την κατοικία όλων των διαδίκων: του δανειστή και του οφειλέτη – ή και των νομίμων αντιπροσώπων τους και, αν πρόκειται για νομικά πρόσωπα, την επωνυμία και την έδρα τους,
4. το αντικείμενο του δικογράφου κατά τρόπο σαφή, ορισμένο και ευσύνοπτο, ευανάγνωστο, γραμμένο στην ελληνική γλώσσα, ή αν περιέχει ξενόγλωσσα έγγραφα πχ ξενόγλωσσα τιμολόγια, να προσκομίζεται νόμιμη μετάφρασή τους,
5. τη χρονολογία και την υπογραφή του διαδίκου ή του νομίμου αντιπροσώπου ή του δικαστικού πληρεξουσίου του και, όταν είναι υποχρεωτική παράσταση με δικηγόρο, την υπογραφή του δικηγόρου,
6. τη διεύθυνση και ιδίως οδό και αριθμό της κατοικίας ή του γραφείου ή του καταστήματος του διαδίκου που ενεργεί, του νομίμου αντιπροσώπου του και του δικαστικού πληρεξουσίου του,
7. αίτημα για την έκδοση της διαταγής πληρωμής και
8. την απαίτηση και το ακριβές ποσό των χρημάτων ή των χρεογράφων με τους τυχόν οφειλόμενους τόκους των οποίων ζητείται η καταβολή (άρθρα 626 παρ. 1 και 2 σε συνδυασμό με 118 και 119 παρ. 1 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας)
1.3.1 Είναι υποχρεωτική η χρήση τυποποιημένου εντύπου; (αν ναι, πού μπορεί να το προμηθευτεί κάποιος;)
Όχι, η χρήση τυποποιημένου εντύπου δεν είναι υποχρεωτική.
1.3.2 Απαιτείται εκπροσώπηση από δικηγόρο;
Ναι, εφόσον η αίτηση απευθύνεται στο Μονομελές Πρωτοδικείο και αφορά απαιτήσεις ανώτερες των είκοσι χιλιάδων (20.000) ευρώ ή στο Ειρηνοδικείο για απαιτήσεις από δώδεκα χιλιάδες (12.000) ευρώ μέχρι είκοσι χιλιάδες (20.000) ευρώ.
Εφόσον η αίτηση γίνεται στο Ειρηνοδικείο και αφορά απαίτηση μέχρι δώδεκα χιλιάδες (12.000) ευρώ, επιτρέπεται η δικαστική παράσταση του διαδίκου χωρίς πληρεξούσιο δικηγόρο (άρθρο 94 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας).
1.3.3 Πόσο λεπτομερώς πρέπει να τεκμηριωθεί η απαίτηση;
Στην αίτηση για την έκδοση της διαταγής πληρωμής πρέπει να προσδιορίζεται έστω και πολύ συνοπτικά το είδος της δικαιοπραξίας από την οποία γεννήθηκε η οφειλόμενη απαίτηση (= το χρέος), πχ απαίτηση από σύμβαση δανείου, από σύμβαση πώλησης, από οφειλόμενα μισθώματα, από ανεξόφλητη επιταγή. Το είδος της σύμβασης ή της δικαιοπραξίας γενικότερα, αποτελεί και την αιτία πληρωμής, για την οποία ειδικότερα πρέπει να αναφέρεται και το χρονικό σημείο που γεννήθηκε, για παράδειγμα πότε έπρεπε ο οφειλέτης να καταβάλει το αιτούμενο ποσό και δεν το έπραξε. Στη συνέχεια, η αίτηση πρέπει να αναφέρει και τα προσκομιζόμενα έγγραφα, από τα οποία, σύμφωνα με την αίτηση, προκύπτει η απαίτηση ως προς το είδος και το ύψος της.
1.3.4 Είναι αναγκαία η προσκόμιση γραπτών αποδείξεων για την τεκμηρίωση της απαίτησης; Αν ναι, ποια έγγραφα γίνονται αποδεκτά ως αποδεικτικά στοιχεία;
Η απόδειξη της απαίτησης για την έκδοση της διαταγής μπορεί να γίνει μόνο με έγγραφα καθώς στη συγκεκριμένη διαδικασία η εξέταση μαρτύρων δεν επιτρέπεται. Τα έγγραφα αυτά συνυποβάλλονται με την αίτηση και παραμένουν υποχρεωτικά στη γραμματεία του Δικαστηρίου μέχρι την πάροδο της προθεσμίας ανακοπής, ώστε να μπορεί να λάβει γνώση αυτών αυτός κατά του οποίου στρέφεται η διαταγή πληρωμής – οφειλέτης της απαίτησης. Γίνονται αποδεκτά ως αποδεικτικά στοιχεία, όλα τα έγγραφα (ιδιωτικά και δημόσια) που έχουν αποδεικτική δύναμη σύμφωνα με τα άρθρα 432 – 465 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, συμπεριλαμβανομένων των χρεογράφων (πχ επιταγή, συναλλαγματική). Είναι απαραίτητο από τα αποδεικτικά αυτά έγγραφα να προκύπτουν, χωρίς καμμία αμφιβολία, η ιδιότητα αλλά και τα στοιχεία [ονοματεπώνυμο] του δανειστή – δικαιούχου, η ιδιότητα και τα στοιχεία του οφειλέτη, η αιτία και το ύψος της απαίτησης.
Ειδικότερα, ιδιωτικό έγγραφο, θεωρείται κάθε έγγραφο το οποίο δεν είναι δημόσιο και για να έχει αποδεικτική δύναμη, σύμφωνα με το άρθρο 443 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, πρέπει να έχει την ιδιόχειρη υπογραφή του εκδότη ενώ εκδότης θεωρείται εκείνος που αναλαμβάνει υποχρεώσεις από το έγγραφο.
Δημόσιο έγγραφο, θεωρείται το έγγραφο που έχει συνταχθεί κατά τους νόμιμους τύπους από δημόσιο υπάλληλο ή λειτουργό ή πρόσωπο που ασκεί δημόσια υπηρεσία ή λειτουργία [πχ συμβολαιογραφικά έγγραφα].
1.4 Απόρριψη αίτησης
Η αίτηση απορρίπτεται:
Α) Αν δεν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις για την έκδοση της διαταγής πληρωμής: επομένως, αν η απαίτηση ή το ποσό της ή ο οφειλέτης ή ο δικαιούχος, δεν αποδεικνύνονται αμέσως και χωρίς αμφιβολία από τα συνυποβαλλόμενα έγγραφα, ή
Β) Αν ο αιτών δεν δίνει εξηγήσεις που ζητούνται από το Δικαστή ή αρνείται να συμμορφωθεί στις υποδείξεις για συμπλήρωση ή διόρθωση της αίτησής του ή για τη βεβαίωση των υπογραφών των τυχόν προσκομιζομένων ιδιωτικών εγγράφων (άρθρα 628 και 627 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας). Καθώς ο αρμόδιος Δικαστής έχει δικαίωμα να καλέσει τον αιτούντα για συμπληρώσεις, προσκόμιση εγγράφων και διορθώσεις, αν αυτός δεν συμμορφωθεί, τότε η αίτηση απορρίπτεται για τον λόγο αυτό.
Η απόρριψη σημειώνεται κάτω από την αίτηση και αναφέρεται με συντομία ο λόγος της απόρριψης. Αυτό σημαίνει ότι ο αρμόδιος Δικαστής δεν εκδίδει απόφαση και συνεπώς η εν λόγω σημείωση περί απόρριψης, δεν προσβάλλεται με κανένα ένδικο μέσο ή βοήθημα. Βεβαίως εξακολουθεί να υπάρχει δικαίωμα του αιτούντα – δανειστή να ασκήσει τακτική αγωγή για την απαίτησή του [βλ. παραπάνω 1.1.3] ή να υποβάλει νέα αίτηση για έκδοση διαταγής πληρωμής (άρθρο 628 παράγραφος 3 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας)..
1.5 Έφεση
Στην περίπτωση απόρριψης της αίτησης για έκδοση διαταγής πληρωμής δεν επιτρέπεται η άσκηση έφεσης ούτε άλλου ενδίκου μέσου.
1.6 Ανακοπή
Στην περίπτωση που η αίτηση για την έκδοση διαταγή πληρωμής γίνει δεκτή και εκδοθεί διαταγή πληρωμής, ο οφειλέτης κατά του οποίου αυτή στρέφεται έχει δικαίωμα να ασκήσει ανακοπή κατά της διαταγής πληρωμής εντός δεκαπέντε (15) εργάσιμων ημερών από την επίδοση της διαταγής πληρωμής (άρθρο 632 παρ. 1 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας). Η άσκηση της ανακοπής μπορεί να γίνει και πριν από την επίδοση της διαταγής πληρωμής.
Αρμόδιο κατά τόπο και καθ’ ύλην Δικαστήριο είναι το εκδόσαν την διαταγή πληρωμής Δικαστήριο, Ειρηνοδικείο ή Μονομελές Πρωτοδικείο.
Η ανακοπή εκδικάζεται (άρθρο 632 παράγραφος 2 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας) κατά τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 643, 649 και 650 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, που εμπίπτουν στις ειδικές διαδικασίες των πιστωτικών τίτλων και μισθωτικών διαφορών σε συνδυασμό με όσες διατάξεις της τακτικής διαδικασίας δεν αντιβαίνουν στις διατάξεις των παραπάνω ειδικών διαδικασιών (άρθρο 591 παράγραφος 1 περίπτωση α΄ Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας).
Η επίδοση της ανακοπής, που πρέπει να γίνει εντός της ανωτέρω προθεσμίας των δεκαπέντε εργασίμων (15) ημερών, αλλιώς είναι απαράδεκτη, μπορεί να γίνει είτε στο δικηγόρο που υπέγραψε την αίτηση για την έκδοση της διαταγής πληρωμής είτε στη διεύθυνση εκείνου κατά του οποίου στρέφεται και η οποία αναφέρεται στη διαταγή πληρωμής, εκτός αν έχει γνωστοποιηθεί με δικόγραφο τυχόν μεταβολή της διεύθυνσης (άρθρο 632 παράγραφος 1 εδάφιο β΄ Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας).
1.7 Αποτέλεσμα της άσκησης ανακοπής
Η άσκηση της ανακοπής δεν αναστέλλει την εκτέλεση της διαταγής πληρωμής, η οποία είναι άμεσα εκτελεστός τίτλος (άρθρο 631 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας). Ωστόσο το Δικαστήριο που εξέδωσε τη διαταγή πληρωμής μπορεί κατά την διαδικασία των ασφαλιστικών μέτρων των άρθρων 686 Κώδικα Πολτικής Δικονομίας, κατόπιν υποβολής αίτησης από αυτόν κατά του οποίου στρέφεται η διαταγή πληρωμής, να χορηγήσει αναστολή με εγγύηση ή χωρίς εγγύηση ή υπό όρους, ώσπου να εκδοθεί τελεσίδικη απόφαση για την ανακοπή που πρέπει να έχει ασκηθεί.
Για την παραδοχή της αίτησης αναστολής της εκτέλεσης της διαταγής πληρωμής, προϋποτίθενται: α] η εμπρόθεσμη άσκηση ανακοπής και β] η πιθανολόγηση ευδοκίμησης ενός τουλάχιστον λόγου ανακοπής.
Η απόφαση που διατάζει την αναστολή, για όσο διαρκεί, αίρει την εκτελεστότητα της διαταγής πληρωμής και την αποδυναμώνει ως εκτελεστό τίτλο.
1.8 Συνέπειες από τη μη άσκηση ανακοπής
Αν δεν ασκηθεί ανακοπή εμπρόθεσμα (εντός δεκαπέντε ημερών από την επίδοση της διαταγής πληρωμής) εκείνος υπέρ του οποίου έχει εκδοθεί η διαταγή πληρωμής μπορεί να επιδώσει και πάλι την διαταγή στον οφειλέτη, ο οποίος έχει μία δεύτερη ευκαιρία για την άσκηση ανακοπής. Δηλαδή έχει το δικαίωμα να ασκήσει ανακοπή εντός προθεσμίας δέκα εργασίμων ημερών από τη νέα επίδοση. Στην περίπτωση αυτή δεν χορηγείται η αναστολή που αναφέρεται παραπάνω [βλ. σημείωση 1.7].
Αν περάσει άπρακτη και αυτή η προθεσμία των δέκα ημερών, η διαταγή πληρωμής αποκτά δύναμη δεδικασμένου, που σημαίνει ότι η διαταγή πληρωμής αλλά και η απαίτηση, με βάση την ιστορική και νομική αιτία που αναφέρεται στην διαταγή πληρωμής είναι πολύτως έγκυρες.
Το προαναφερόμενο δεδικασμένο της μη εμπροθέσμως προσβληθείσας με ανακοπή, διαταγής πληρωμής είναι δυνατό να ανατραπεί πλέον μόνο με το έκτακτο ένδικο μέσο της αναψηλάφησης. Αυτό μπορεί να γίνει για απολύτως περιορισμένους, τυπικούς κυρίως λόγους (άρθρα 633 παράγραφος 2 και 544 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας) και εντός της προθεσμίας του άρθρου 544 αριθμ. 3 και 4 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, ενώπιον του Δικαστηρίου που εξέδωσε τη διαταγή πληρωμής.
1.8.1 Βάσει ποιων ενεργειών καθίσταται εκτελεστή η διαταγή;
Η διαταγή πληρωμής αποτελεί τίτλο εκτελεστό από την έκδοσή της (άρθρο 631 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας). Συνεπώς, δεν απαιτούνται άλλες ενέργειες για να καταστεί εκτελεστή, επομένως, αν δεν διαταχθεί η αναστολή εκτέλεσης, ξεκινά η διαδικασία της αναγκαστικής εκτέλεσης, συνοπτικά, ως ακολούθως:
Τίθεται στο πρωτότυπο της διαταγής πληρωμής ο εκτελεστήριος τύπος, δηλαδή στην αρχή του κειμένου της διαταγής πληρωμής, τίθεται η φράση «Στο όνομα του Ελληνικού Λαού» και στο τέλος, τίθεται η φράση «Δίδεται εντολή σε κάθε δικαστικό επιμελητή να εκτελέσει την παρούσα απόφαση κλπ…», εκδοθεί επίσημο αντίγραφό της [απόγραφο] και ακολούθως επιδίδεται επιταγή [= πρόσκληση] προς τον οφειλέτη να καταβάλει το ποσό της διαταγής πληρωμής.
Ωστόσο, στην περίπτωση που η διαταγή πληρωμής δεν επιδοθεί εντός δύο (2) μηνών από την έκδοσή της παύει να ισχύει (άρθρο 630 Α Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας)
1.8.2 Η απόφαση είναι τελεσίδικη ή υπάρχει ακόμα η δυνατότητα προσφυγής του εναγόμενου κατά της διαταγής;
Η απόφαση επί της ανακοπής δεν είναι τελεσίδικη αλλά υπόκειται σε όλα τα ένδικα μέσα.
- Δες ακόμη άρθρο ΄Εξωση Ενοικιαστή
- Δες ακόμα άρθρο Αλλαγή Ονόματος
- Δες ακόμα άρθρο Διαζύγιο
- Δες ακόμα άρθρο Κληρονομητήριο
- Δες ακόμα άρθρο Αποποίηση Κληρονομιάς Ανηλίκου
- Δες ακόμα άρθρο Συνεπιμέλεια Τέκνου
ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΔΙΑΤΑΓΗ ΠΛΗΡΩΜΗΣ
1. Μου επιδόθηκε διαταγή πληρωμής, τι σημαίνει αυτό;
Η διαταγή πληρωμής δεν είναι δικαστική απόφαση μετά από δίκη, αλλά πράξη του Δικαστή που εκδίδεται χωρίς να κληθεί ο οφειλέτης να ακουστεί. Ωστόσο, αποτελεί άμεσα εκτελεστό τίτλο, με βάση τον οποίο ο δανειστής μπορεί να κινήσει αναγκαστική εκτέλεση, δηλαδή κατάσχεση τραπεζικών λογαριασμών, μισθού, ακινήτων ή κινητών.
Επειδή εκδίδεται μονομερώς, ο νόμος προστατεύει τον οφειλέτη δίνοντάς του δικαίωμα να ασκήσει ανακοπή και αίτηση αναστολής εκτέλεσης. Ο χρόνος είναι κρίσιμος: από την ημέρα της επίδοσης τρέχει σύντομη προθεσμία και η καθυστέρηση μπορεί να οδηγήσει σε δεδικασμένο, οπότε το χρέος θεωρείται οριστικά βεβαιωμένο. Η πρώτη ενέργεια είναι άμεση επικοινωνία με δικηγόρο για έλεγχο της διαταγής και των εγγράφων που στηρίζουν την απαίτηση.
2. Πώς μπορώ να ακυρώσω τη διαταγή πληρωμής;
Το βασικό ένδικο βοήθημα είναι η ανακοπή του άρθρου 632 ΚΠολΔ, που ασκείται ενώπιον του Δικαστηρίου που εξέδωσε τη διαταγή. Με την ανακοπή προβάλλονται λόγοι που πλήττουν είτε την τυπική εγκυρότητα της διαταγής (ελλείψεις αίτησης, αναρμοδιότητα, ελλιπή έγγραφα, μη ορισμένο ποσό, εξάρτηση από αίρεση ή αντιπαροχή) είτε την ουσία της απαίτησης (εξόφληση, παραγραφή, καταχρηστικότητα όρων δανείου, ακυρότητα σύμβασης, συμψηφισμός).
Παράλληλα ασκείται αίτηση αναστολής εκτέλεσης, ώστε να μη γίνουν κατασχέσεις όσο εκκρεμεί η ανακοπή. Για να γίνει δεκτή η αναστολή, χρειάζεται να πιθανολογηθεί ότι ένας τουλάχιστον λόγος ανακοπής θα ευδοκιμήσει και ότι από την εκτέλεση θα προκύψει σοβαρή βλάβη. Η σύνταξη της ανακοπής απαιτεί λεπτομερή ανάλυση των εγγράφων που κατέθεσε ο δανειστής.
3. Πόσο χρόνο έχω για να αντιδράσω;
Η προθεσμία ανακοπής είναι δεκαπέντε (15) εργάσιμες ημέρες από την επίδοση της διαταγής πληρωμής. Αν παρέλθει άπρακτη, ο δανειστής μπορεί να επιδώσει εκ νέου τη διαταγή και τότε δίνεται δεύτερη προθεσμία δέκα (10) εργάσιμων ημερών — όμως σε αυτή τη φάση δεν χορηγείται αναστολή εκτέλεσης, οπότε ο οφειλέτης είναι εκτεθειμένος σε κατασχέσεις.
Αν εκπνεύσει και η δεύτερη προθεσμία, η διαταγή αποκτά δύναμη δεδικασμένου και η ανατροπή της είναι δυνατή μόνο με το έκτακτο ένδικο μέσο της αναψηλάφησης, για περιορισμένους τυπικούς λόγους. Για τον λόγο αυτό, ο χρόνος μεταξύ επίδοσης και κατάθεσης ανακοπής είναι ο πλέον κρίσιμος, ιδίως όταν η απαίτηση προέρχεται από τράπεζα που σπεύδει σε άμεση εκτέλεση.
4. Τι έγγραφα χρειάζεται να συγκεντρώσω;
Καταρχάς το αντίγραφο της διαταγής πληρωμής όπως επιδόθηκε, με την έκθεση επίδοσης του δικαστικού επιμελητή που αποδεικνύει την ακριβή ημερομηνία. Στη συνέχεια όλα τα έγγραφα της επίδικης σχέσης: σύμβαση δανείου ή πίστωσης με τους γενικούς όρους, αναλυτικές κινήσεις λογαριασμού, αποδείξεις πληρωμών, τυχόν ρυθμίσεις, εξώδικα, αλληλογραφία με τον δανειστή, αντίγραφα επιταγών ή συναλλαγματικών αν πρόκειται για αξιόγραφα.
Ο δικηγόρος ζητά από τη γραμματεία του Πρωτοδικείου τον φάκελο της αίτησης, ώστε να μελετηθούν όλα τα έγγραφα που στήριξαν την έκδοση. Συχνά εκεί εντοπίζονται αδυναμίες απόδειξης, ασάφειες ως προς το ποσό ή ελλείψεις στη νόμιμη παράσταση του δανειστή, που αποτελούν αυτοτελείς λόγους ακύρωσης.
5. Τι πιθανότητες έχω να ακυρωθεί η διαταγή;
Η εμπειρία δείχνει ότι σημαντικό ποσοστό διαταγών πληρωμής, ιδίως όσων εκδίδονται μετά από αίτηση τραπεζών ή εταιριών διαχείρισης απαιτήσεων, παρουσιάζει αδυναμίες: μη νομιμοποίηση του αιτούντος μετά από διαδοχικές μεταβιβάσεις δανείων, μη απόδειξη του ακριβούς ποσού οφειλής, καταχρηστικοί όροι σε συμβάσεις, εκτοκισμός με υπερημερία επί ληξιπρόθεσμων τόκων, μη επίκληση καταγγελίας της σύμβασης. Σε επιταγές και συναλλαγματικές, ζητήματα ανακύπτουν με τη σφράγιση, την οπισθογράφηση ή την παραγραφή.
Η ευδοκίμηση εξαρτάται από τη συγκεκριμένη σύμβαση, τα προσκομισθέντα έγγραφα και τη διατύπωση των λόγων ανακοπής. Δεν δίνεται γενική εκτίμηση χωρίς μελέτη του φακέλου, αλλά ο νόμος παρέχει στον οφειλέτη πραγματικά εργαλεία άμυνας.
6. Ποιος είναι ο ρόλος του δικηγόρου σε αυτή τη διαδικασία;
Ο δικηγόρος αναλαμβάνει την πλήρη μελέτη της διαταγής πληρωμής και του φακέλου, εντοπίζει τους τυπικούς και ουσιαστικούς λόγους ακύρωσης, ασκεί εμπρόθεσμα την ανακοπή και την αίτηση αναστολής εκτέλεσης, εκπροσωπεί τον εντολέα του στη συζήτηση ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου και διαπραγματεύεται, όπου χρειάζεται, με τον δανειστή για συμβιβαστική επίλυση ή ρύθμιση.
Η Δικηγορική Εταιρία ΖΙΑΜΠΑΡΑ Δ. & Συνεργατών χειρίζεται υποθέσεις ανακοπής κατά διαταγών πληρωμής τραπεζών, εταιριών διαχείρισης (servicers), προμηθευτών και ιδιωτών, με συστηματική επεξεργασία των τραπεζικών συμβάσεων και των αλλεπάλληλων μεταβιβάσεων απαιτήσεων που χαρακτηρίζουν τις σύγχρονες υποθέσεις. Στόχος είναι η αναστολή της εκτέλεσης πριν προλάβουν να γίνουν κατασχέσεις και η ουσιαστική αμφισβήτηση της απαίτησης.