Πως αντιμετωπίζουν οι δικηγόροι υποθέσεις με παιδική πορνογραφία που έρχονται στο γραφείο τους και πρέπει να υπερασπιστούν τον διακινητή; Στο πάτωμα πίσω από το γραφείο του Γερμανού δικηγόρου Benjamin C. Wenzel βρίσκεται μια στοίβα από φακέλους. Οι περισσότεροι περιέχουν έγγραφα που σχετίζονται με εγκλήματα που έχουν διαπράξει οι πελάτες του. Είναι ένα παράδειγμα δικηγόρου που ειδικεύεται στην υπεράσπιση ανθρώπων που στην κατοχή τους βρέθηκε παιδική πορνογραφία.
Παράδειγμα
Επιτυχημένη αθωωτική απόφαση του γραφείου μας σε υπόθεση παιδικής πορνογραφίας από το Μικτό Ορκωτό Δικαστήριο Αθηνών: Αποφαση Αθωος Παιδικη πορνογραφια Μικτο Ορκωτο Δικαστηριο
Επεξηγηματικό βίντεο που περιγράφει το έγκλημα της παιδικής πορνογραφίας
Σύμφωνα με εκτιμήσεις των Ηνωμένων Εθνών και του FBI, κάθε δευτερόλεπτο, 750.000 άνθρωποι βλέπουν υλικό παιδικής πορνογραφίας στο Διαδίκτυο. Πολλοί από αυτούς τους παραβάτες περνούν απαρατήρητοι και δεν τιμωρούνται. Αυτό απέδειξε το περσινό καλοκαίρι η «Επιχείρηση Daylight», μια πανευρωπαϊκή αστυνομική προσπάθεια με σκοπό την πάταξη των χρηστών παιδικής πορνογραφίας, η οποία οδήγησε στον σχηματισμό δικογραφιών για 611 υποθέσεις με την υποψία διάπραξης αδικημάτων, 207 εκ των οποίων ερευνήθηκαν. Ωστόσο, έγιναν μόνο 75 συλλήψεις.
Ο δικηγόρος Benjamin C. Wenzel είναι 39 ετών και ζει στο νότιο Βερολίνο. Υπερασπίζεται κατηγορουμένους για κατοχή υλικού παιδικής πορνογραφίας στο δικαστήριο τα τελευταία επτά χρόνια.
«Η Αστυνομία συνήθως εισβάλλει στο σπίτι τους στις 6 τα ξημερώματα, χωρίς προειδοποίηση και κατάσχει συσκευές, όπως υπολογιστές, σκληρούς δίσκους και USB»
Ποιο είναι το προφίλ των ανθρώπων που παρακολουθούν υλικό παιδικής πορνογραφίας;
Benjamin C. Wenzel: Δεν θα μπορούσες να τους καταλάβεις, αν τους έβλεπες στον δρόμο. Δεν έχουν συγκεκριμένο προφίλ. Οι άνθρωποι με παιδοφιλικές τάσεις έχουν διαφορετικό κοινωνικό και μορφωτικό υπόβαθρο, μπορεί να είναι οποιασδήποτε ηλικίας και να κάνουν οποιαδήποτε δουλειά. Οι τάσεις αυτές υπάρχουν και δεν εξαφανίζονται έτσι απλά. Πρέπει να μάθουν να ζουν με αυτές.
Πόσο συχνά εκπροσωπείς τέτοιους ανθρώπους;
Γενικά, έχω τέσσερις με πέντε πελάτες τον μήνα. Δέχομαι αιτήματα από όλη τη Γερμανία.
Όταν τους γνωρίζεις, πώς τους συμπεριφέρεσαι;
Με πλησιάζουν για βοήθεια και έχω την τυπική σχέση πελάτη-δικηγόρου μαζί τους. Πολλοί βρίσκονται ακόμη σε κατάσταση σοκ – η Αστυνομία συνήθως εισβάλλει στο σπίτι τους στις 6 τα ξημερώματα, χωρίς προειδοποίηση και κατάσχει συσκευές, όπως υπολογιστές, σκληρούς δίσκους και USB. Συλλαμβάνονται και συνήθως η οικογένεια και οι γείτονές τους είναι μάρτυρες της εφόδου.
«Έχω πελάτες που λένε ότι είναι εθισμένοι στο να κατεβάζουν παράνομα αρχεία από το Διαδίκτυο»
Τους λυπάσαι;
Βλέπω ξεκάθαρα ότι οι πελάτες μου υποβάλλονται σε τεράστιο στρες. Οι ποινικές διαδικασίες είναι αγχωτικές, ο γάμος τους δοκιμάζεται, χάνουν τις δουλειές τους. Η ζωή τους όπως την ήξεραν τελειώνει και στιγματίζονται ως παιδόφιλοι για πάντα. Προσπαθώ να τους παρέχω υποστήριξη ως πελάτες μου, όμως σε προσωπικό επίπεδο κρατώ αποστάσεις – όπως κάνω με όλους τους πελάτες μου. Διατηρώ τη σχέση σε επαγγελματικό επίπεδο.Πώς το κάνεις αυτό; Πώς κρατάς αποστάσεις;
Ως δικηγόρος, η δουλειά σου είναι να διαφυλάσσεις το νομικό σύστημα. Δεν είναι μια δουλειά σαν τις άλλες. Κάθε κατηγορούμενος έχει δικαίωμα να έχει δικηγόρο και για να λειτουργήσει το σύστημα, πρέπει να διαχωρίσω τις προσωπικές μου απόψεις και τα συμφέροντά μου. Αν δεν ήμουν σε θέση να το κάνω αυτό, θα βρισκόμουν σε λάθος επάγγελμα.Γιατί υπερασπίζεσαι τους παιδόφιλους;
Δεν εκπροσωπώ μόνο παιδόφιλους – καταλαμβάνουν ίσως ένα 5 με 10% των υποθέσεών μου ως δικηγόρος. Ασφαλώς, η παιδική πορνογραφία διαφέρει από κάθε άλλη ποινική υπόθεση. Όμως, πιστεύω ότι μπορώ να έχω μια θετική επίδραση στον πελάτη μου. Παροτρύνω όλους τους παιδόφιλους που εκπροσωπώ να ξεκινήσουν ψυχοθεραπεία, έτσι ώστε να μάθουν να διαχειρίζονται τις παρορμήσεις τους. Νομίζω ότι αυτό είναι ένα από τα πιο σημαντικά βήματα και συνήθως ακολουθούν τη συμβουλή μου. Δεν τους το προτείνω, για να μειωθεί η ποινή τους – η ψυχοθεραπεία έχει ως στόχο να αποτρέψει τον πελάτη μου από το να διαπράξει επιπλέον εγκλήματα, να βλάψει άλλους ανθρώπους και παιδιά. Γι’ αυτό και βλέπω το έργο μου ως μια πολύτιμη συμβολή στην κοινωνία. Μέχρι στιγμής, κανείς από τους πελάτες μου δεν έχει διαπράξει νέο έγκλημα.Τι κάνεις, αν ο πελάτης σου αρνηθεί να κάνει ψυχοθεραπεία;
Τουλάχιστον το 90% των πελατών μου υποβάλλονται σε ψυχοθεραπεία, όμως μερικοί από αυτούς αρνούνται – επειδή δεν βλέπουν τους εαυτούς τους ως παιδόφιλους, για παράδειγμα. Έχω πελάτες που λένε ότι είναι εθισμένοι στο να κατεβάζουν παράνομα αρχεία από το Διαδίκτυο. Ακόμη και όταν συμβαίνει αυτό, προσπαθώ επίσης να τους παρακινήσω να ξεκινήσουν ψυχοθεραπεία. Όμως δεν μπορείς να αναγκάσεις κάποιον να κάνει κάτι που δεν θέλει.Ποια είναι η διαδικασία που ακολουθείς, όταν αναλαμβάνεις έναν πελάτη;
Ο φερόμενος ως δράστης επικοινωνεί μαζί μου, μετά την έφοδο της Αστυνομίας στο σπίτι του. Επικοινωνώ με την Αστυνομία και τους εισαγγελείς και αιτούμαι πρόσβαση στους φακέλους. Αφού αξιολογήσω τα ενοχοποιητικά στοιχεία, σχηματίζω μια εικόνα για το ποια μπορεί να είναι η ποινή. Στη συνέχεια, κάνω την πρώτη συζήτηση με τον πελάτη μου και του προτείνω την ψυχοθεραπεία.«Ένας πελάτης μου είχε τραβήξει εικόνες και βίντεο με την ίδια του την κόρη»
Όταν λες ότι πρέπει να αξιολογήσεις τα ενοχοποιητικά στοιχεία, αυτό σημαίνει ότι εξετάζεις και το υλικό της παιδικής πορνογραφίας;
Είμαι υποχρεωμένος να το εξετάσω, αν και συνήθως μια επισκόπηση του όγκου και του περιεχομένου των αρχείων του πελάτη αρκεί. Εδώ στο Βερολίνο, δεν μου στέλνουν το υλικό, μου εκχωρείται πρόσβαση σε αυτό στο γραφείο του Γενικού Εισαγγελέα. Υπάρχουν πάντα και άλλοι άνθρωποι παρόντες.Πώς σε επηρεάζει το να βλέπεις το υλικό;
Η παιδική πορνογραφία είναι πάντα φριχτή – πίσω από κάθε εικόνα κρύβεται ένα βασανισμένο παιδί. Κάθε δράστης πρέπει να το γνωρίζει αυτό. Όμως πρέπει να το διαχειριστώ επαγγελματικά. Δυστυχώς, βλέπω συνεχώς αποτρόπαια πράγματα στη δουλειά μου.Έχεις ποτέ ένοχη τη συνείδησή σου, όταν υπερασπίζεσαι παιδόφιλους;
Όχι, είναι η δουλειά μου ως δικηγόρος. Αν ένας ή μία χειρουργός δεν μπορούσε να αντικρίσει αίμα, θα σήμαινε ότι έκανε λάθος επιλογή καριέρας. Πάντα διατηρώ τις αποστάσεις μου από τον πελάτη, δεν έχουμε σχέσεις σε προσωπικό επίπεδο.Η παιδοφιλία θεωρείται ένα από τα χειρότερα πράγματα στην κοινωνία.
Ναι, όμως ο νόμος δεν αντιμετωπίζει την κατοχή και διακίνηση υλικού παιδικής πορνογραφίας ως το σοβαρότερο αδίκημα. Ο φόνος, η ανθρωποκτονία, η ένοπλη ληστεία – οι ποινές για αυτά τα εγκλήματα είναι πολύ μεγαλύτερες. Η ποινή που επιβάλλεται σε όσους συλλαμβάνονται για πρώτη φορά με κατηγορίες για παιδική πορνογραφία, έχει συχνά ανασταλτικό χαρακτήρα, ανάλογα με την ποσότητα των εικόνων. Όμως, αυτό ισχύει μόνο στην περίπτωση κατοχής εικόνων – η ίδια η κακοποίηση τιμωρείται με διαφορετικό τρόπο.Έχεις υπερασπιστεί ποτέ κάποιον που παρήγαγε παιδική πορνογραφία;
Ναι, και σε αυτές τις περιπτώσεις στις κατηγορίες περιλαμβάνεται και η παιδική κακοποίηση ή η κακοποίηση ανηλίκου.Τι συνέβη;
Ένας πελάτης μου είχε τραβήξει εικόνες και βίντεο με την ίδια του την κόρη. Για αυτήν την υπόθεση, η στρατηγική που του είπα να ακολουθήσει, ήταν να ομολογήσει τα πάντα, έτσι ώστε να μη χρειαστεί να συμμετάσχει στην ακροαματική διαδικασία η κόρη του και να δώσει κατάθεση. Αυτό ήταν προς το συμφέρον όλων. Ο πελάτης μου μετάνιωσε για αυτό που έκανε.Δηλαδή είχε μια αίσθηση ότι αυτό που έκανε ήταν κακό;
Ναι, νομίζω ότι ήξερε ότι αυτό που έκανε ήταν κακό. Όμως, η κακοποίηση γινόταν κατ’ εξακολούθηση για πολλά χρόνια, επομένως μάλλον το είχε καταπνίξει.Τι άνθρωπος ήταν;
Χαμηλών τόνων, οικογενειάρχης.Του συνέστησες να κάνει ψυχοθεραπεία;
Δεν λειτούργησαν έτσι τα πράγματα σε αυτήν την υπόθεση. Ο πελάτης μου κρίθηκε αυτομάτως προφυλακιστέος και του επιβλήθηκε επταετής ποινή φυλάκισης. Βρίσκεται ακόμη στη φυλακή. Δεν γνωρίζω αν κάνει ψυχοθεραπεία εκεί – με το που του επιβλήθηκε η ποινή, η εκπροσώπησή του τερματίστηκε.Πραγματικά, δεν σε βαραίνουν αυτές οι υποθέσεις;
Φυσικά, τις κουβαλάς για πάντα.Θέλεις να γίνεις πατέρας;
Ναι.Δεν ανησυχείς για το τι μπορεί να συμβεί στα παιδιά σου;
Όλοι έχουν ανησυχίες και φόβους. Ίσως να είμαι λιγότερο αφελής στη ζωή από ό,τι άλλοι. Πιστεύω ότι μέσω της δουλειάς μου, ίσως να έχω αναπτύξει κάποιες αισθήσεις που κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου στο μυαλό μου. Δεν θα άφηνα τα παιδιά μου να μπουν στα μέσα μαζικής μεταφοράς μόνα τους το βράδυ – θα πήγαινα να τα παραλάβω ο ίδιος.Yπάρχει κάποιο έγκλημα που δεν θα μπορούσες να υπερασπιστείς;
Αυτή είναι μια δύσκολη ερώτηση και πραγματικά εξαρτάται από την υπόθεση. Μέχρι στιγμής, δεν έχω συναντήσει κάποια υπόθεση που δεν μπόρεσα να αναλάβω. Δεν θα ήθελα να αναλάβω κάποιον που δολοφόνησε παιδί, όμως δεν μου έχει ζητηθεί κάτι τέτοιο μέχρι τώρα.Αν σε κάποια στιγμή δεν άντεχες άλλο να είσαι ποινικός δικηγόρος, τι θα έκανες;
Ειλικρινά, νομίζω ότι θα γινόμουν κτηματομεσίτης. Είναι πολύ διαφορετικό, όμως έχω πάθος με αυτό.Μέρος του άρθρου δημοσιεύθηκε στο VICE.COM
- Βλέπε και άρθρο Παιδική Πορνογραφία
- Βλέπε και άρθρο Μετατροπή Πορνογραφίας ανηλίκων από Κακούργημα σε Πλημμέλημα
- Βλέπε και άρθρο Ανήλικοι Διακινητές Παιδικής Πορνογραφίας
- Βλέπε και άρθρο Προφίλ Διακινητή Παιδικής Πορνογραφίας
- Βλέπε και άρθρο Συκοφαντική Δυσφήμηση μέσω Facebook
- Βλέπε και άρθρο Ηλεκτρονική Απάτη
ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΔΙΚΗΓΟΡΟΥΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΟΡΝΟΓΡΑΦΙΑ
1. Τι ποινή κινδυνεύω για κατοχή υλικού παιδικής πορνογραφίας;
Το αδίκημα της κατοχής υλικού παιδικής πορνογραφίας προβλέπεται στο άρθρο 348Α του Ποινικού Κώδικα και, ανάλογα με τις περιστάσεις, αντιμετωπίζεται είτε ως πλημμέλημα είτε ως κακούργημα. Σε υποθέσεις πρώτης σύλληψης, μικρού όγκου αρχείων και απουσίας διακίνησης, υπάρχουν σοβαρές δυνατότητες περιορισμού της ποινής μέσω αναστολής (άρθρο 99 ΠΚ), μετατροπής σε χρηματική ή σε κοινωφελή εργασία. Όταν αναγνωρίζονται ελαφρυντικά (άρθρο 84 ΠΚ), όπως πρότερος έντιμος βίος, ειλικρινής μεταμέλεια και καλή μετά την πράξη συμπεριφορά, η ποινή μπορεί να μειωθεί ουσιωδώς. Ο πραγματικός κίνδυνος εξαρτάται από τον όγκο, το περιεχόμενο και την ύπαρξη ή μη στοιχείων διανομής.
2. Τι κάνω αν η Αστυνομία έκανε έφοδο στο σπίτι μου;
Η έφοδος της Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος γίνεται κατά κανόνα τις πρώτες πρωινές ώρες, με κατάσχεση υπολογιστών, σκληρών δίσκων, κινητών και USB. Από την πρώτη στιγμή ο κατηγορούμενος έχει δικαίωμα σιωπής και δικαίωμα παρουσίας δικηγόρου. Δεν συνιστάται να δοθούν εκτενείς εξηγήσεις ή κωδικοί χωρίς νομική καθοδήγηση, καθώς οποιαδήποτε δήλωση καταγράφεται και αξιοποιείται στη δικογραφία. Η επικοινωνία με δικηγόρο πριν από την απολογία στον Ανακριτή είναι κρίσιμη, ώστε να διαμορφωθεί στρατηγική με βάση το πραγματικό περιεχόμενο της δικογραφίας και να αξιολογηθεί η νομιμότητα της κατάσχεσης και της ψηφιακής εξέτασης.
3. Υπάρχει περίπτωση να αποφύγω την καταδίκη;
Ναι, σε αρκετές υποθέσεις. Συχνά εντοπίζονται ελαττώματα στη διαδικασία ψηφιακής εξέτασης, στην αλυσίδα φύλαξης των αποδεικτικών μέσων (chain of custody), στη νομιμότητα της κατάσχεσης ή στην ταυτοποίηση του χρήστη με βάση τη διεύθυνση IP. Πολλές φορές το αρχείο έχει «κατέβει» αυτόματα μέσω peer-to-peer εφαρμογών χωρίς συνειδητή πρόθεση κτήσης, στοιχείο που μπορεί να ανατρέψει τον δόλο. Το γραφείο μας έχει επιτύχει αθωωτική απόφαση σε υπόθεση παιδικής πορνογραφίας ενώπιον του Μικτού Ορκωτού Δικαστηρίου Αθηνών. Η αρχή in dubio pro reo εφαρμόζεται όταν δεν αποδεικνύεται πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας η ταυτότητα του χρήστη και η συνειδητή κατοχή.
4. Θα μείνω προφυλακιστέος μέχρι τη δίκη;
Η προσωρινή κράτηση είναι εξαιρετικό μέτρο και επιβάλλεται μόνο όταν συντρέχουν αυστηρές προϋποθέσεις του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας. Σε υποθέσεις απλής κατοχής χωρίς στοιχεία διανομής ή παραγωγής υλικού, ο κατηγορούμενος συνήθως αφήνεται ελεύθερος με περιοριστικούς όρους, όπως απαγόρευση εξόδου από τη χώρα, εμφάνιση σε αστυνομικό τμήμα ή εγγυοδοσία. Η εικόνα διαφοροποιείται όταν στις κατηγορίες προστίθεται κακοποίηση ανηλίκου ή ενεργή διανομή σε δίκτυα. Ο δικηγόρος προβάλλει τη σταθερότητα κατοικίας, την οικογενειακή κατάσταση, την επαγγελματική θέση και την οικειοθελή έναρξη ψυχοθεραπευτικής παρακολούθησης ως στοιχεία που αποκλείουν τον κίνδυνο τέλεσης νέων πράξεων.
5. Πόσο διαρκεί συνήθως μια τέτοια ποινική διαδικασία;
Από την έφοδο και την κατάσχεση μέχρι την παραπομπή σε ακροατήριο, η προδικασία διαρκεί κατά κανόνα από έναν έως δύο χρόνους, καθώς απαιτείται εξειδικευμένη ψηφιακή εξέταση των κατασχεθέντων από τη Διεύθυνση Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος. Στη συνέχεια ορίζεται δικάσιμος στο αρμόδιο δικαστήριο (Τριμελές Πλημμελειοδικείο για πλημμεληματική μορφή, Μικτό Ορκωτό Δικαστήριο για κακουργηματική). Σε περίπτωση έφεσης, η διαδικασία μπορεί συνολικά να διαρκέσει τρία έως τέσσερα έτη. Ο χρόνος αυτός αξιοποιείται στρατηγικά για ψυχοθεραπευτική παρακολούθηση και θεμελίωση ελαφρυντικών, στοιχεία που επηρεάζουν καθοριστικά την τελική ποινή.
6. Ποιος είναι ο ρόλος του δικηγόρου σε αυτές τις υποθέσεις;
Ο δικηγόρος εκπροσωπεί τον κατηγορούμενο σε όλα τα στάδια, από την προανάκριση έως το ακροατήριο και τα ένδικα μέσα. Μελετά εξονυχιστικά την έκθεση ψηφιακής εξέτασης, εντοπίζει αδυναμίες στην ταυτοποίηση χρήστη και στη νομιμότητα κατάσχεσης, εξετάζει αν υπήρξε δόλος ή αυτόματη λήψη, και διαμορφώνει τη γραμμή υπεράσπισης. Παράλληλα καθοδηγεί τον πελάτη ως προς την έναρξη ψυχοθεραπείας, στοιχείο που λαμβάνεται σοβαρά υπόψη από το δικαστήριο. Το γραφείο μας έχει χειριστεί δεκάδες υποθέσεις παιδικής πορνογραφίας με σημαντικά αποτελέσματα, συμπεριλαμβανομένης αθωωτικής απόφασης από το Μικτό Ορκωτό Δικαστήριο Αθηνών, και διατηρεί πάντα την επαγγελματική σχέση σε επίπεδο τεχνικής νομικής υπεράσπισης.