Στην εν λόγω απόφαση ασφαλιστικών μέτρων (ΜονΠρωτΑθ 554/2023) πιθανολογήθηκε ότι είναι προς το συμφέρον της ανήλικης θυγατέρας των διαδίκων να ανατεθεί προσωρινά η επιμέλεια της αποκλειστικώς στον αιτούντα πατέρα της, ρυθμίζοντας αυτεπαγγέλτως την επικοινωνία αυτού με τη μητέρα του.
Κατά την κρίση του δικαστηρίου, αν και η μητέρα του ανηλίκου ασκεί επιμελώς τα καθήκοντά της, το τελευταίο χρονικό διάστημα συμβιώνει με τον σύντροφό της, ο οποίος έχει εγκατασταθεί στην οικία της όπου διαμένει και η ανήλικη θυγατέρα των διαδίκων. Ο τελευταίος είναι επίσης διαζευγμένος και πατέρας δύο τέκνων, με τα οποία διατηρεί δικαίωμα επικοινωνίας κατά τη διάρκεια της οποίας τα τέκνα του διανυκτερεύουν στην οικία της αιτούσας-καθ’ ης. Η ανήλικη θυγατέρα των διαδίκων είναι υποχρεωμένη να μοιράζεται τον χώρο και τον χρόνο της μαζί τους δίχως όμως να έχει αναπτυχθεί μια πιο στενή διαπροσωπική σχέση τόσο με τα τέκνα όσο και με τον πατέρα τους, γεγονός που πιθανολογήθηκε ότι προκαλεί αμηχανία και εκνευρισμό στην ανήλικη.
Το δικαστήριο έκρινε κατά πιθανολόγηση ότι ο πατέρας της ανήλικης της συμπεριφέρεται με αγάπη, ενδιαφέρεται για τις επιθυμίες και τις ανάγκες της και την φροντίζει. Επίσης, διαπίστωσε πως η ανήλικη νιώθει χαρούμενη και ήρεμη τις ημέρες της επικοινωνίας με τον πατέρα της, στην οικία του οποίου έχει ήδη το δικό της δωμάτιο. Κατόπιν των ανωτέρω, πιθανολογήθηκε ότι είναι προς το βέλτιστο συμφέρον της ανήλικης θυγατέρας των διαδίκων να ανατεθεί προσωρινά η επιμέλεια της αποκλειστικώς στον αιτούντα πατέρα της.
Το δικαστήριο, έχει τη διακριτική ευχέρεια να διατάζει κάθε πρόσφορο ασφαλιστικό μέτρο που υπαγορεύεται από τις περιστάσεις, αν κρίνει ότι συντρέχει επείγουσα περίπτωση, μπορεί να ρυθμίσει και αυτεπαγγέλτως το ζήτημα αυτό, στα πλαίσια της ρύθμισης της επιμέλειας του προσώπου των ανηλίκων τέκνων, δηλαδή ακόμη και χωρίς να υποβληθεί σχετικό αίτημα εκ μέρους των γονέων, εφόσον η ρύθμιση της επικοινωνίας επιβάλλεται από λόγους αναγόμενους στο συμφέρον του τέκνου. Έτσι, παρά τη μη υποβολή σχετικού αιτήματος από τη μητέρα του ανηλίκου, το δικαστήριο έκρινε αναγκαίο, προς αποφυγή περαιτέρω όξυνσης της αντιδικίας των διαδίκων, να προβεί στη ρύθμιση του ως άνω ζητήματος κατά τρόπο επωφελή για την ανήλικη θυγατέρα των διαδίκων.
Επιπλέον, προκειμένου να επιτευχθεί ο σκοπός του δικαιώματος επικοινωνίας της μητέρας με την ανήλικη θυγατέρα της, το δικαστήριο έκρινε ότι αυτό (δικαίωμα επικοινωνίας) θα πρέπει να ασκείται κατά τις ημέρες που δεν θα ασκεί ο σύντροφος της μητέρας το δικαίωμα επικοινωνίας του με τα δικά του τέκνα, έτσι ώστε η μητέρα να μπορεί απερίσπαστη να αφιερώνει χρόνο στην ανήλικη θυγατέρα της προάγοντας με τον τρόπο αυτό τη μεταξύ τους σχέση. Το δικαστήριο επίσης λαμβάνοντας υπόψη τις οικονομικές δυνατότητες της μητέρας και την προσωπική της κατάσταση, όρισε το ύψος της συμμετοχής της στην διατροφή της ανήλικης, ποσό το οποίο την υποχρέωσε να καταβάλει στον πατέρα, υπό την ιδιότητά του ως ασκούντος προσωρινά την επιμέλεια της ανήλικης θυγατέρας τους η οποία στο εξής θα διαμένει μαζί του.
- Δες και άρθρο Ανάκληση Απόφασης Ασφαλιστικών Μέτρων
- Δες και άρθρο Διαζύγιο
- Δες και άρθρο Μετοίκηση Οικογενειακής Στέγης
- Δες και άρθρο Συνεπιμέλεια Τέκνου
- Δες και άρθρο Διατροφή Τέκνων- Τρόποι Είσπραξης
- Δες και άρθρο Επιμέλεια και Αρπαγή Τέκνων
- Δες και άρθρο Αλλαγή Πόλης Ανήλικων Τέκνων
- Δες και άρθρο Παρένθετη Μητέρα – Άδεια Δικαστηρίου
ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΑΠΟΦΑΣΗ ΑΝΑΘΕΣΗΣ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑΣ ΣΤΟΝ ΠΑΤΕΡΑ
1. Πότε ανατίθεται αποκλειστική επιμέλεια στον πατέρα;
Η αποκλειστική ανάθεση της επιμέλειας στον πατέρα κρίνεται κατά περίπτωση και πάντοτε με γνώμονα το βέλτιστο συμφέρον του τέκνου. Στη συγκεκριμένη υπόθεση, το Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών έκρινε ότι η συγκατοίκηση της μητέρας με νέο σύντροφο και τα δικά του παιδιά δημιουργούσε αμηχανία και εκνευρισμό στην ανήλικη, ενώ ο πατέρας της προσέφερε σταθερό και ήρεμο περιβάλλον με δικό της δωμάτιο. Το δικαστήριο σταθμίζει τις συνθήκες διαβίωσης, τη συναισθηματική κατάσταση του παιδιού, τη σχέση του με κάθε γονέα και τη δυνατότητα κάθε γονέα να καλύψει τις ανάγκες του τέκνου, χωρίς να προκρίνει αυτόματα κάποιον γονέα.
2. Τι μπορώ να κάνω ως πατέρας για να διεκδικήσω την επιμέλεια;
Ο πατέρας μπορεί να υποβάλει αίτηση ασφαλιστικών μέτρων για προσωρινή ανάθεση επιμέλειας, ταυτόχρονα ή πριν από την κύρια αγωγή ανάθεσης επιμέλειας στο Μονομελές Πρωτοδικείο. Με τα ασφαλιστικά μέτρα επιδιώκεται άμεση ρύθμιση όταν συντρέχει επείγουσα περίπτωση, ενώ η οριστική κρίση γίνεται με την τακτική διαδικασία. Στην αίτηση παρουσιάζονται οι λόγοι που καθιστούν την ανάθεση επωφελή για το τέκνο, οι συνθήκες διαβίωσης που προσφέρει ο αιτών και η ουσιαστική σχέση του με το παιδί. Παράλληλα, μπορεί να ζητηθεί ρύθμιση επικοινωνίας με τη μητέρα και καθορισμός διατροφής που εκείνη οφείλει να καταβάλλει.
3. Πόσο διαρκεί η διαδικασία ανάθεσης επιμέλειας;
Η διαδικασία των ασφαλιστικών μέτρων είναι σχετικά σύντομη: η συζήτηση συνήθως προσδιορίζεται μέσα σε λίγες εβδομάδες έως μερικούς μήνες από την κατάθεση, ενώ η απόφαση εκδίδεται κατά κανόνα σε διάστημα ενός έως τριών μηνών μετά τη συζήτηση. Σε περιπτώσεις πραγματικά επείγουσες, μπορεί να ζητηθεί προσωρινή διαταγή που εκδίδεται την ίδια ή την επόμενη ημέρα. Η κύρια αγωγή ανάθεσης επιμέλειας ακολουθεί την τακτική διαδικασία και διαρκεί σημαντικά περισσότερο, συνήθως ένα έως δύο χρόνια έως την έκδοση οριστικής απόφασης, ανάλογα με τον φόρτο του δικαστηρίου.
4. Τι έγγραφα και αποδεικτικά μέσα χρειάζομαι;
Συγκεντρώνονται ληξιαρχική πράξη γέννησης του τέκνου, πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης, τυχόν προηγούμενες δικαστικές αποφάσεις, στοιχεία κατοικίας και εργασίας του αιτούντος, εκκαθαριστικά σημειώματα, καθώς και έγγραφα που αποτυπώνουν τη σχολική και ιατρική πορεία του παιδιού. Καθοριστικός είναι ο ρόλος των μαρτύρων, συγγενών ή εκπαιδευτικών, που μπορούν να καταθέσουν ως μάρτυρες για τη σχέση πατέρα-τέκνου και τις συνθήκες διαβίωσης. Χρήσιμα είναι επίσης ψυχολογικές εκθέσεις, φωτογραφίες του χώρου διαμονής του τέκνου και κάθε στοιχείο που τεκμηριώνει την καταλληλότητα του γονικού περιβάλλοντος που προσφέρει ο αιτών.
5. Τι πιθανότητες επιτυχίας έχει η αίτηση του πατέρα;
Δεν υπάρχει εκ των προτέρων προβάδισμα κανενός γονέα. Το δικαστήριο εξετάζει αποκλειστικά το συμφέρον του τέκνου, σταθμίζοντας τη σταθερότητα του περιβάλλοντος, τη συναισθηματική σχέση με κάθε γονέα, την ηλικία και τη γνώμη του παιδιού όταν έχει την απαιτούμενη ωριμότητα. Στοιχεία όπως ταραχώδες περιβάλλον στην οικία της μητέρας, παρουσία τρίτων που δυσχεραίνουν την ψυχική ηρεμία του παιδιού, αδυναμία της μητέρας να αφιερώσει χρόνο, ή αντιθέτως σταθερή και υποστηρικτική παρουσία του πατέρα, ενισχύουν την πιθανότητα ανάθεσης. Κάθε υπόθεση κρίνεται στα πραγματικά της δεδομένα, χωρίς γενικευμένα συμπεράσματα.
6. Ποιος είναι ο ρόλος του δικηγόρου σε υπόθεση επιμέλειας;
Ο δικηγόρος αξιολογεί τα πραγματικά δεδομένα, σχεδιάζει τη δικονομική στρατηγική και επιλέγει τη σωστή διαδικασία, ασφαλιστικά μέτρα ή τακτική αγωγή. Συντάσσει την αίτηση με ουσιαστική τεκμηρίωση του συμφέροντος του τέκνου, προετοιμάζει τους μάρτυρες, συγκεντρώνει τα αποδεικτικά έγγραφα και εκπροσωπεί τον γονέα στο ακροατήριο. Παράλληλα, χειρίζεται τα συναφή ζητήματα ρύθμισης επικοινωνίας, διατροφής και μετοίκησης οικογενειακής στέγης. Το γραφείο μας έχει εκτενή εμπειρία σε υποθέσεις οικογενειακού δικαίου ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, με ιδιαίτερη εξειδίκευση σε ζητήματα ανάθεσης επιμέλειας και αντιμετώπισης σύνθετων οικογενειακών καταστάσεων.