ELEN

ΠΕΙΘΑΡΧΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ – ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ

Σε αντίθεση με τα στρατιωτικά ποινικά αδικήματα του στρατιωτικού ποινικού δικαίου, τα πειθαρχικά παραπτώματα είναι οι πράξεις, που τιμωρούνται με πειθαρχικές ποινές. Στην έννοια της λέξεως «πράξη» περιλαμβάνεται και η παράλειψη οφειλόμενης ενέργειας.

Ως στρατιωτικά πειθαρχικά παραπτώματα θεωρούνται και ως τέτοια τιμωρούνται συγκεκριμένα τα κάτωθι:

α. Από Ανώτερο προς τους Κατωτέρους του:

(1) Η χαλαρότητα, αδράνεια και αδιαφορία σχετικά με τη διοίκηση.

(2) Κάθε κατάχρηση εξουσίας, όταν αυτή δεν είναι ποινικό αδίκημα.

(3) Η βάναυση συμπεριφορά, όπως και κάθε σχήμα ή λόγος υβριστικός προς κατώτερο.

(4) Η αδικία σχετικά με την επιβολή ποινών.

(5) Η μεροληψία ή η έλλειψη αντικειμενικότητας στη μεταχείριση των κατωτέρων γενικά.

(6) Η λήψη δώρων ή δανείων από τους κατωτέρους.

(7) Η αδιαφορία για την τήρηση των γενικών κανόνων πειθαρχίας και συμπεριφοράς από τους κατωτέρους.

(8) Η στενή οικειότητα με τους κατωτέρους, ιδίως κατά τη διάρκεια της υπηρεσίας.

(9) Η απόκρυψη οποιουδήποτε θέματος που σχετίζεται με παράπονα των υφισταμένων του.

(10) Κάθε πράξη γενικά που είναι δυνατό να μειώσει το κύρος του ή την εξουσία του.

β. Από τον Κατώτερο προς τους Ανωτέρους του:

(1) Κάθε αυθάδεια.

(2) Η απροθυμία, αδιαφορία, δυστροπία ή καθυστέρηση στην εκτέλεση διαταγής.

(3) Η επίκριση ή σχολιασμός διαταγών ή ενεργειών των ανωτέρων.

(4) Η κολακεία ή η προσφορά δώρων στους ανωτέρους.

(5) Η μη απονομή του χαιρετισμού και η αδιαφορία για την τήρηση

των τύπων εκδηλώσεως σεβασμού στους ανωτέρους.

(6) Η υπέρβαση της Ιεραρχίας και η χρησιμοποίηση πλάγιων μέσων.

(7) Κάθε έλλειψη σεβασμού γενικά ή υπακοής, όσο κι αν υποτεθεί, ότι ο κατώτερος νομίζει, ότι αδικείται.

γ. Από κάθε Στρατιωτικό:

(1) Η αδικαιολόγητη απουσία από τα προσκλητήρια, την εκπαίδευση ή οποιαδήποτε άλλη υπηρεσία, όταν δεν αποτελεί ποινικό αδίκημα

(2) Η αμέλεια ή αδιαφορία στην εργασία ή την εκπαίδευση και γενικά η κακή θέληση στην εκτέλεση υπηρεσίας.

(3) Η εξάσκηση οποιουδήποτε επαγγέλματος εκτός υπηρεσίας, όπως και η απασχόληση σε εξωστρατιωτικά καθήκοντα ή έργα με αμοιβή ή χωρίς αμοιβή, εκτός των περιπτώσεων του Άρθρου 25.

(4) Η αναξιοπρεπής εμφάνιση, η ανάρμοστη συμπεριφορά και το αντικανονικό της στολής.

(5) Η ελλιπής συμμόρφωση στις υποχρεώσεις συντηρήσεως, χρήσεως ή διαχειρίσεως των κάθε είδους υλικών και εγκαταστάσεων του Στρατού.

(6) Η μη απονομή του οφειλόμενου χαιρετισμού στη Σημαία και τα θρησκευτικά σύμβολα.

(7) Η πολιτική δραστηριότητα και ιδιαίτερα η άσκηση πολιτικής επιρροής.

(8) Οι φιλονικίες με στρατιωτικούς και ιδιώτες, η χαρτοπαιξία με χρήματα, η μέθη, η αναξιοπρεπής διαβίωση, η τάση γη δημιουργία χρεών, η

ανειλικρίνεια και γενικά κάθε πράξη αντίθετη προς την εντιμότητα, την ευθύτητα, την αξιοπρέπεια και τα χρηστά ήθη.

(9) Η αδιακρισία ή η αμέλεια για τη διαφύλαξη του απορρήτου, εφόσον αυτά δεν είναι ποινικό αδίκημα.

(10) Κάθε πράξη γενικά, που προσβάλλει την πειθαρχία και την υπηρεσιακή τάξη στο Στρατό, όπως ορίζονται αυτές από τους Νόμους τους Κανονισμούς και τις διαταγές.

Τα παραπτώματα θεωρούνται τόσο σοβαρότερα, όσο επαναλαμβάνονται με μεγαλύτερη συχνότητα, είτε μεμονωμένα, είτε σε συνδυασμό με άλλες παραβάσεις, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της υπηρεσίας ή εμπρός σε κατωτέρους ή σε πολίτες ή σε ξένη Χώρα. Επίσης είναι σοβαρά τα παραπτώματα, όταν συμβαίνουν κατά περιστατικά, που έχουν σχέση με τη στρατιωτική τιμή, την ατομική αξιοπρέπεια, το γόητρο του Στρατού ή έχουν σαν συνέπεια διασάλευση της τάξεως ή κίνδυνο της ζωής του προσωπικού.

ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΕΙΘΑΡΧΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ

1. Τι αντιμετωπίζω αν μου αποδοθεί πειθαρχικό παράπτωμα;

Το πειθαρχικό δίκαιο των στρατιωτικών είναι ξεχωριστό από το ποινικό και προβλέπει ένα ευρύ φάσμα παραπτωμάτων, από αυθάδεια προς ανώτερο μέχρι αναξιοπρεπή συμπεριφορά ή πολιτική δραστηριότητα. Οι κυρώσεις κλιμακώνονται από επίπληξη και περιορισμό, σε πρόστιμο, προσωρινή απόλυση και, στις βαρύτερες περιπτώσεις, οριστική απόταξη με σοβαρές συνέπειες σε σύνταξη και επαγγελματικά δικαιώματα. Η σοβαρότητα αξιολογείται με βάση το αν το παράπτωμα έγινε εν υπηρεσία, μπροστά σε κατώτερους ή πολίτες, αν έθιξε τη στρατιωτική τιμή ή το γόητρο της Μονάδας, καθώς και αν επαναλαμβάνεται. Είναι κρίσιμο να αποσαφηνιστεί από την αρχή αν τα γεγονότα συνιστούν πράγματι πειθαρχικό παράπτωμα ή αν πρόκειται για υπηρεσιακή διαφωνία που εκτράπηκε.

2. Τι μπορώ να κάνω κατά της πειθαρχικής απόφασης;

Ο στρατιωτικός που τιμωρείται έχει δικαίωμα ιεραρχικής προσφυγής εντός των προθεσμιών που ορίζει ο Κανονισμός Πειθαρχίας, καθώς και αίτησης θεραπείας. Όταν εξαντληθούν τα ενδικοφανή μέσα, ασκείται αίτηση ακύρωσης ενώπιον του Διοικητικού Εφετείου ή του Συμβουλίου της Επικρατείας, ανάλογα με το είδος της κύρωσης. Παράλληλα, ζητείται αναστολή εκτέλεσης ώστε να μην εφαρμοστεί η πειθαρχική ποινή μέχρι την έκδοση οριστικής κρίσης. Λόγοι ακύρωσης συνήθως είναι η ελλιπής αιτιολογία, η παραβίαση του δικαιώματος προηγούμενης ακρόασης, η μη τήρηση της διαδικασίας ΕΔΕ, η παραγραφή του παραπτώματος και η παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας μεταξύ πράξης και ποινής.

3. Σε πόσο χρόνο πρέπει να αντιδράσω;

Οι προθεσμίες είναι ασφυκτικές και η απώλειά τους κρίνει κυριολεκτικά την υπόθεση. Η ιεραρχική προσφυγή ασκείται κατά κανόνα εντός σύντομου διαστήματος από την κοινοποίηση της απόφασης, ενώ η αίτηση ακύρωσης στο διοικητικό δικαστήριο εντός εξήντα ημερών από την κοινοποίηση της οριστικής απόφασης. Η αναστολή εκτέλεσης πρέπει να ζητηθεί άμεσα, ιδιαίτερα σε περιπτώσεις απόταξης ή αργίας. Από τη στιγμή της κλήσης σε απολογία ή της σύστασης ΕΔΕ, ο χρόνος για προετοιμασία υπεράσπισης είναι συνήθως σύντομος, οπότε η έγκαιρη επικοινωνία με δικηγόρο είναι κρίσιμη για να συγκεντρωθούν αποδεικτικά στοιχεία και να συνταχθεί ολοκληρωμένο υπόμνημα.

4. Τι έγγραφα και στοιχεία χρειάζομαι;

Απαιτούνται η κλήση σε απολογία ή η πειθαρχική απόφαση, το πόρισμα της Ένορκης Διοικητικής Εξέτασης, οι καταθέσεις μαρτύρων, οι σχετικές διαταγές και υπηρεσιακά σημειώματα, καθώς και ο ατομικός φάκελος του στρατιωτικού με τις εκθέσεις αξιολόγησης και τυχόν προηγούμενες ηθικές αμοιβές. Χρήσιμα είναι έγγραφα που τεκμηριώνουν τη μέχρι τότε άψογη υπηρεσία, ιατρικές γνωματεύσεις αν συντρέχουν λόγοι υγείας, μαρτυρίες συναδέλφων και κάθε στοιχείο που αναιρεί τα πραγματικά περιστατικά της κατηγορίας ή τα τοποθετεί σε διαφορετικό πλαίσιο. Σε υποθέσεις στενής οικειότητας, αυθάδειας ή ανάρμοστης συμπεριφοράς, το πλαίσιο και η συνολική στάση του στρατιωτικού είναι καθοριστικά.

5. Τι πιθανότητες έχω να ανατραπεί η ποινή;

Στην πράξη, σημαντικό ποσοστό πειθαρχικών αποφάσεων ακυρώνεται από τα διοικητικά δικαστήρια, κυρίως λόγω πλημμελούς αιτιολογίας, παραβίασης του δικαιώματος ακρόασης ή δυσανάλογης κύρωσης. Όσο βαρύτερη είναι η ποινή — ιδίως απόταξη ή προσωρινή απόλυση — τόσο αυστηρότερος ο έλεγχος της αναλογικότητας από το δικαστήριο. Η έκβαση εξαρτάται από τη σοβαρότητα του παραπτώματος, τη συνολική υπηρεσία του στρατιωτικού, την ύπαρξη ή όχι προηγούμενων πειθαρχικών, και κυρίως από την ποιότητα της τεκμηρίωσης. Δεν δίνεται εκ των προτέρων εγγύηση, όμως η σωστή νομική στρατηγική σε συνδυασμό με τα πραγματικά δεδομένα συχνά οδηγεί σε μείωση ή ακύρωση της ποινής.

6. Ποιος είναι ο ρόλος του δικηγόρου σας;

Το γραφείο αναλαμβάνει την υπεράσπιση από το στάδιο της ΕΔΕ ή της κλήσης σε απολογία, με σύνταξη υπομνήματος και προετοιμασία του στρατιωτικού για την κατάθεσή του. Ακολουθούν, όπου χρειάζεται, η ιεραρχική προσφυγή, η αίτηση θεραπείας, η αίτηση ακύρωσης στο Διοικητικό Εφετείο ή στο Συμβούλιο της Επικρατείας και η αίτηση αναστολής εκτέλεσης. Με ειδίκευση στο διοικητικό δίκαιο και ιδιαίτερη εμπειρία σε υποθέσεις στρατιωτικών και σωμάτων ασφαλείας, η εταιρία εστιάζει στη διαφύλαξη της σταδιοδρομίας, της σύνταξης και της προσωπικότητας του εντολέα, αντιμετωπίζοντας με τεκμηριωμένο τρόπο την υπεροπλία της Διοίκησης απέναντι στον μεμονωμένο στρατιωτικό.